banner641

Birleşik Kamu-İş'ten "Enflasyon" raporu

Halkın enflasyonunda (gıda fiyatları) geçen yılın sonbahar aylarında başlayan hızlı yükseliş eğilimi, yeni yılın ilk ayında da hız kesmeden devam etti. Geçen yılın son dört ayında yüzde 7,4 oranında artan gıda fiyatları bu yıl ocak ayında da yüzde 0,9 oranında büyüme kaydetti. Son beş aylık toplam artış yüzde 8,4’e ulaştı.

Birleşik Kamu-İş'ten "Enflasyon" raporu

Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu AR-GE biriminin, Ankara’daki pazar ve marketlerden düzenli olarak derlediği fiyatları esas alarak yaptığı “halkın enflasyonu” araştırmasının ocak ayı sonuçları, dar ve sabit gelirliler üzerindeki enflasyon baskınının yeni yılda da dayanılmaz bir şekilde artarak devam ettiğine işaret ediyor.
Tüketim harcamaları araştırmaları, en yoksul yüzde 10’luk kesimin harcadığı her 100 liranın 31 lirasını gıda için yaptığını, en zengin yüzde 10’luk kesimin 100 liralık harcaması içerisinde gıdanın aldığı payın ise 13 lirada kaldığını gösteriyor. Dolayısıyla gıda fiyatlarında yaşanan artış ve azalışlar yoksulların bütçesini zenginlere göre çok daha derinden etkiliyor.

Birleşik Kamu-İş’in araştırmasına göre Türkiye’deki aileler gıda için harcadıkları her 100 liranın 18,7 lirasını pirinç, ekmek, bulgur, buğday unu, makarna ve şehriye gibi ürünlere harcıyor. Diğer ülkelere göre miktar olarak çok az tüketilmesine rağmen, dünyanın belki de en yüksek fiyatlarının geçerli olması nedeniyle et ve balık için yapılan harcamalar ise gıda harcamalarının yüzde 24,3’ünü oluşturuyor. Süt, peynir, tereyağı ve diğer süt ürünleri ile yumurtanın gıda harcamaları içerisindeki payı ise yüzde 18’i buluyor. Türkiye’de gıda için harcanan her 100 liranın 5,3 lirası tereyağı dışındaki yağlara,8,2 lirası meyveye, 13,3 lirası sebzeye 1,5 lirası bakliyata, 10,7 lirası ise diğer gıda ürünlerine ayrılıyor.
Bu arada TÜİK’in araştırmalarına göre yoksullar gıda harcamalarının büyük bölümünü ekmek, tahıl ve sebzeye ayırırken, zenginlerin gıda harcamalarının büyük bölümünü et balık ve deniz ürünleri meydana getiriyor.
 

GIDA FİYATLARINDAKİ DEĞİŞİM (Ocak 2018)
Bir Önceki Aya Göre Değişim (%) Son Beş Aylık Değişim (%) Gıda Sepetindeki Ağırlığı (%)
Pirinç, ekmek, bulgur, makarna v.b. 4,81 5,56 18,65
Et-Balık -3,57 -7,68 24,30
Süt, süt ürünleri, yumurta 1,87 11,91 18,01
Yağ -1,59 0,76 5,30
Meyve 17,86 9,42 8,24
Sebze -3,86 41,03 13,29
Bakliyat -7,01 0,46 1,51
Diğer -1,80 8,92 10,71
Ortalama 0,94 8,41 100,00
 
banner560
            Türkiye’de başta hayvancılık olmak üzere tarım sektörünün üretimindeki artışın talep artışının gerisinde kalması, üreticiyle tüketici arasındaki zincirde yer alan aracıların yüksek kar marjları ve diğer nedenlerle gıda fiyatlarında yaşanan yükselişten en büyük zararı, gelirinin büyük bölümünü gıdaya ayırmak zorunda olan yoksul kesimler görüyor.
Ocak ayında pirinç, ekmek, bulgur, makarna ve benzerlerinin fiyatlarında bir önceki aya göre yüzde 4,8 oranında artış yaşandı. Bu artışta en büyük payı ekmek fiyatlarına yapılan yüzde 4,3 oranındaki zam yaptı. Ocakta makarna, buğday unu ve bulgur fiyatları da önemli ölçüde zamlandı.
İthalatla terbiye edilmeye çalışılan et-balık fiyatlarında yüzde 3,57 oranında azalış gözlendi. Ocakta hem dana, hem koyun hem de tavuk eti fiyatlarında gerileme yaşandı. Süt ve süt ürünleri ile yumurta harcamalarında ise yüzde 1,87 oranında artış gözlendi. Bu gruptaki fiyat artışlarında ise yoğurt, kaşar peyniri ve süt fiyatlarındaki yükseliş etkili olurken, tereyağı fiyatlarında ise azalma kaydedildi.
Ocakta katı ve sıvı yağ fiyatları yine yüzde 1,6 oranında azaldı. Meyve harcamaları yüzde 17,9 oranında artış kaydetti.  Sebze harcamalarında ise ocakta yüzde 3,86 oranında azalma gözlendi.  Bakliyat fiyatları yüzde 7 oranında azalırken,  diğer gıda fiyatlarında da yüzde 1,8 oranında azalış gözlendi.

            Araştırmanın yapılmaya başlandığı Eylül 2017 ile Ocak 2018 aylarını kapsayan son beş aylık dönemde ise pirinç, ekmek, bulgur, makarna ve benzerlerinin fiyatlarında yüzde 5,56 oranında artış yaşandı. Et-balık fiyatlarında yüzde 7,68 oranında azalış gözlenirken, süt ve süt ürünleri ile yumurta fiyatları yüzde 11,9 oranında artış gösterdi.  Son beş ayda katı ve sıvı yağ fiyatları yüzde 0,76 oranında arttı. Meyve fiyatları yüzde 9,42 oranında artarken, sebze fiyatları ise yüzde 41 oranında artış kaydetti.  Bakliyat fiyatları yüzde 0,46, diğer gıda fiyatları ise yüzde 8,9 oranında artış gösterdi.
 
YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER

banner640